Start · Wiedza

Zapalenie ucha środkowego i zewnętrznego

Zapalenie ucha to najczęściej zapalenie ucha środkowego po katarze, z bólem i uczuciem zatkania, albo zapalenie przewodu słuchowego zewnętrznego, gdzie boli przy dotyku małżowiny. Oba się różnią i leczy się je inaczej, więc zacznij od rozpoznania, które ucho to jest.

Spis treści
  1. Zapalenie ucha objawy
  2. Zapalenie ucha środkowego
  3. Zapalenie ucha zewnętrznego
  4. Krople do uszu - jakie i kiedy
  5. Kiedy antybiotyk doustny
  6. Ile trwa zapalenie ucha
  7. Kiedy pilnie do lekarza

Zapalenie ucha objawy

Głównym objawem zapalenia ucha jest ból ucha, często pulsujący, z uczuciem zatkania i przytłumionym słyszeniem.

  • Ból ucha, nasilony w nocy i przy leżeniu.
  • Uczucie pełności i szum w uchu.
  • Pogorszenie słuchu po chorej stronie.
  • Wyciek z ucha, przezroczysty, ropny albo z domieszką krwi.
  • Gorączka, zwłaszcza u dzieci.

Małe dziecko nie powie, że boli je ucho. Zobaczysz za to płacz przy ssaniu i leżeniu, pocieranie ucha, rozdrażnienie, gorszy sen, czasem gorączkę i biegunkę.

Ból ucha bywa też odczuwany z innego miejsca: przy chorym zębie, zapaleniu gardła albo stawu skroniowo-żuchwowego. Jeśli ucho wygląda zdrowo, lekarz poszuka przyczyny gdzie indziej.

Zapalenie ucha środkowego

Ostre zapalenie ucha środkowego to infekcja przestrzeni za błoną bębenkową. Najczęściej pojawia się kilka dni po katarze, gdy obrzęk zatyka trąbkę słuchową i w uchu gromadzi się płyn.

Najczęściej chorują dzieci, bo ich trąbka słuchowa jest krótka i pozioma. U dorosłych zdarza się rzadziej.

  • Ból ucha, często silny i nagły.
  • Gorączka.
  • Zatkane ucho i słabszy słuch.
  • Wyciek ropy, gdy błona bębenkowa pęknie. Ból wtedy zwykle wyraźnie słabnie.

Wielu chorych zdrowieje bez antybiotyku. Lekarz ocenia wiek, nasilenie objawów i wygląd błony bębenkowej w otoskopie. To badanie wymaga obejrzenia ucha.

Pociąganie za małżowinę zwykle nie nasila bólu. To jedna z różnic w porównaniu z zapaleniem ucha zewnętrznego.

Zapalenie ucha zewnętrznego

Zapalenie ucha zewnętrznego to zapalenie skóry przewodu słuchowego, od małżowiny do błony bębenkowej. Potocznie nazywa się je „uchem pływaka”.

Sprzyjają mu wilgoć i drobne urazy skóry w przewodzie.

  • Częste pływanie, zwłaszcza w basenie i jeziorze.
  • Czyszczenie uszu patyczkami, zapałkami, spinkami.
  • Słuchawki dokanałowe i zatyczki noszone przez wiele godzin.
  • Choroby skóry, np. egzema lub łuszczyca.

Objawy to ból nasilający się przy pociąganiu za małżowinę albo ucisku na chrząstkę przed przewodem, swędzenie, obrzęk przewodu, wyciek i uczucie zatkania. Gorączki zwykle nie ma.

Osoby z cukrzycą albo obniżoną odpornością, u których zapalenie ucha zewnętrznego nie mija, powinny być pilnie zbadane, bo zakażenie może szerzyć się na kości.

Krople do uszu - jakie i kiedy

Krople do uszu to podstawa leczenia zapalenia ucha zewnętrznego, a w zapaleniu ucha środkowego zwykle niewiele dają, bo lek nie przechodzi przez całą błonę bębenkową.

  • Krople z antybiotykiem i sterydem wydaje się na receptę. Lekarz przepisuje je przy zapaleniu ucha zewnętrznego.
  • Krople przeciwbólowe i zmiękczające woskowinę są w aptece bez recepty.
  • Krople ze sterydem bez antybiotyku i krople przeciwgrzybicze stosuje się w szczególnych sytuacjach.

Nie wkraplaj niczego do ucha, z którego wycieka ropa, jeśli lekarz nie wykluczył pęknięcia błony bębenkowej. Część kropli może uszkodzić ucho środkowe.

Jak podawać krople, żeby zadziałały:

  • Ogrzej buteleczkę w dłoni. Zimne krople wywołują zawroty głowy.
  • Połóż się na boku, chorym uchem do góry.
  • Wkrop liczbę kropli z zalecenia, pociągnij delikatnie małżowinę.
  • Poleż kilka minut, zanim wstaniesz.

Przez czas leczenia chroń ucho przed wodą: nie pływaj, a pod prysznicem zatkaj je watą natłuszczoną wazeliną.

Kiedy antybiotyk doustny

Antybiotyk doustny dotyczy głównie ostrego zapalenia ucha środkowego i nie jest potrzebny u każdego chorego. Lekarz decyduje o nim po obejrzeniu ucha.

Bierze go pod uwagę zwłaszcza wtedy, gdy:

  • chore jest niemowlę albo małe dziecko,
  • zapalenie obejmuje oba uszy,
  • z ucha wycieka ropa,
  • gorączka jest wysoka, a ból bardzo silny,
  • po dwóch, trzech dniach obserwacji objawy nie słabną.

U części chorych lekarz zaleca najpierw leczenie przeciwbólowe i przeciwgorączkowe z obserwacją, a receptę na antybiotyk do wykupienia, gdy nie ma poprawy. Najczęściej wybiera antybiotyk z grupy penicylin, a przy uczuleniu inną grupę.

W zapaleniu ucha zewnętrznego antybiotyk doustny jest potrzebny rzadko, gdy zakażenie szerzy się poza przewód.

Jeśli lekarz obejrzał już ucho i zalecił leczenie, a potrzebujesz kontynuacji lub zmiany recepty, możesz złożyć wniosek online. Opisz wynik wizyty i obecne objawy. Lekarz oceni wniosek i zdecyduje.

Ile trwa zapalenie ucha

Ostre zapalenie ucha środkowego zwykle słabnie w ciągu dwóch, trzech dni, a mija w ciągu tygodnia. Zapalenie ucha zewnętrznego leczone kroplami poprawia się w kilka dni i ustępuje zwykle w ciągu tygodnia lub dwóch.

Po zapaleniu ucha środkowego płyn za błoną bębenkową może utrzymywać się jeszcze kilka tygodni. Słuch bywa wtedy przytłumiony. Jeśli trwa to dłużej, szczególnie u dziecka, które zaczyna gorzej mówić albo nie reaguje na wołanie, umów kontrolę u laryngologa.

Ból łagodzą leki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe dostępne w aptece, w dawce z ulotki. Ciepły, suchy okład na ucho pomaga części osób. Leczenie kataru ułatwia odpływ z ucha środkowego.

Kiedy pilnie do lekarza

Pilnie do lekarza albo na SOR zgłoś się, gdy ból ucha łączy się z objawami, które mogą oznaczać szerzenie się zakażenia.

  • Obrzęk, zaczerwienienie i ból za uchem, odstająca małżowina.
  • Sztywność karku, silny ból głowy, wymioty.
  • Senność, splątanie, drgawki.
  • Zawroty głowy z oczopląsem albo nagła głuchota.
  • Opadnięcie kącika ust, niedomykanie oka, osłabienie mięśni twarzy po jednej stronie.
  • Wysoka gorączka u niemowlęcia, apatia, odmawianie picia, objawy odwodnienia.

W takiej sytuacji dzwoń pod 112 albo jedź na SOR. Do lekarza w ciągu doby zgłoś się też, gdy wyciek z ucha trwa kilka dni, ból nie słabnie mimo leków albo zapalenia wracają kilka razy w roku.

E-Recepta - 59,00 zł.

Zamów e-receptę online

Najczęstsze pytania

Jak odróżnić zapalenie ucha środkowego od zewnętrznego?

Przy zapaleniu ucha zewnętrznego ból wyraźnie nasila się, gdy pociągasz za małżowinę albo uciskasz chrząstkę przed przewodem. Zapalenie ucha środkowego zwykle pojawia się po katarze, z gorączką i zatkaniem ucha. Pewność daje obejrzenie ucha przez lekarza.

Ile trwa zapalenie ucha?

Ostre zapalenie ucha środkowego zwykle słabnie po dwóch, trzech dniach i mija w ciągu tygodnia. Zapalenie ucha zewnętrznego leczone kroplami ustępuje w tydzień do dwóch. Przytłumiony słuch po infekcji może trwać dłużej.

Czy przy zapaleniu ucha zawsze potrzebny jest antybiotyk?

Nie. Wiele zapaleń ucha środkowego mija samo, a zapalenie ucha zewnętrznego leczy się kroplami. O antybiotyku decyduje lekarz po obejrzeniu ucha, biorąc pod uwagę wiek i nasilenie objawów.

Czy z zapaleniem ucha można latać samolotem?

Przy ostrym zapaleniu ucha środkowego zmiany ciśnienia mogą nasilać ból. Jeśli lot jest konieczny, zapytaj lekarza. W czasie startu i lądowania pomaga przełykanie i żucie gumy, a u niemowląt karmienie.

Czy można czyścić uszy patyczkami?

Lepiej nie wkładać patyczków do przewodu słuchowego. Wpychają woskowinę głębiej i drażnią skórę, co sprzyja zapaleniu ucha zewnętrznego. Myj samą małżowinę, a nadmiar woskowiny usuwa lekarz lub preparat z apteki.

Treść ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. O wystawieniu dokumentu zawsze decyduje lekarz.